Efir Sərhədsizliyi: Reytinq Qurbanına Çevrilən Dəyərlər...

Televiziya sadəcə görüntü deyil, həm də bir millətin güzgüsüdür. Lakin bu gün o güzgüyə baxanda gördüklərimiz bizi nəinki düşündürür, həm də dərindən qayğılandırır. Bir xəbərçi, bir redaktor baxışı ilə desəm, informasiya məkanımız hazırda "reytinq naminə hər şey mübahdır" prinsipi ilə idarə olunan nəhəng bir sirk meydanını xatırladır.

Desibel Yarışı: Süni Gərginlik və Qışqırıqlar

Efirlərdə artıq arqumentlərin gücü deyil, səsin desibeli danışır. Elə bilirlər ki, kim daha bərk qışqırırsa, o daha haqlıdır. Bəzi "aparıcıların" süni şəkildə gərginləşdirdiyi atmosfer, studiyadakı qonaqların bir-birinin sözünü kəsməsi və nəticədə yaranan səs-küy tamaşaçını məlumatlandırmır, əksinə, onu mənəvi cəhətdən yorur. Biz hər kəlmənin çəkisini ölçərkən, bəzi proqramlarda kəlmələrin yerini bağırtılar tutur.

Şəxsi Həyatın "İctimailəşdirilmiş" Dramı

Ən acınacaqlı məqam isə ailə məhrəmiyyətinin, şəxsi faciələrin bir şou elementinə çevrilməsidir. Bir insanın göz yaşı, bir ailənin dağılması və ya illərdir gizli qalan bir sirr ekran qarşısında "isti xəbər" kimi təqdim olunur. Biz nə vaxtdan başqasının bədbəxtliyi üzərində reytinq qurmağı "sosial layihə" adlandırmağa başladıq? Şəxsi həyatın toxunulmazlığı prinsipi reytinq cədvəllərinin tozlu rəflərində unudulub.

"Ekspert" Maskası Altında Qeyri-peşəkarlıq

Və nəhayət, hər mövzudan "anlayan" ekspertlər ordusu. Tibbdən tutmuş hüquqa, psixologiyadan tutmuş sosiologiyaya qədər hər sahədə fikir bildirən, lakin əslində mövzunun mahiyyətindən uzaq olan şəxslərin efiri zəbt etməsi cəmiyyətin intellektual səviyyəsinə vurulan ən böyük zərbədir. Peşəkar yanaşmanın yerini emosional çıxışlar və qeyri-ciddi məsləhətlər alıb.

Bəzi telekanalizasiyaların efir məkanındakı bu "xaos" hər birimizin məsuliyyətidir. Televiziya təkcə əyləndirməməli, həm də maarifləndirməlidir. Unutmayın ki, bu gün efirə çıxardığınız hər bir qeyri-etik hərəkət sabah gəncliyin davranış modelinə çevrilir. Reytinqi rəqəmlərdə deyil, tamaşaçının sizə olan hörmətində və inamında axtarın. Çünki keçici olan reytinqlər yox, qalıcı olan ləyaqətli yayımçılıqdır.

Elsevər Məmmədov

"AzTV Xəbər"in redaktoru